Аж үйлдвэржилтийн сэргэлтийн бодлогын хүрээнд Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Үйлдвэр, үйлчилгээний бодлогын зөвлөх Ч.Даваабаяр Улаанбаатар хотоос 145 км зайд буюу Төв аймгийн Баянцагаан сумын нутагт орших “Чулуут цагаан дэл”-ийн хайлуур жоншны баяжуулах үйлдвэрийн үйл ажиллагаатай танилцлаа.
Салбартаа 30 гаруй жил ажилласан туршлагатай “Монголчехметалл” ХХК-ийн ерөнхий захирал Б.Далай, баяжуулах үйлдвэрээс Мааньт өртөө хүртэлх 50 км шороон замыг 2021-2025 он хүртэл өөрийн хөрөнгөөр сайжруулж, Баян-Баянцагааны 35кВ-ын төвийн шугамаас 1.5 км цахилгаан дамжуулах шугам татаж улсын комисст хүлээлгэн өгсөн талаар танилцуулсан юм.
Тус компани нь 1982 оноос өнөөг хүртэл тус уурхайгаас хайлуур жоншны хүдэр олборлон, үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүнээ ОХУ болон БНХАУ-д экспортолж ирсэн.
Чулуут цагаан дэлийн жоншны уурхай болон баяжуулах үйлдвэрт нийт 280 гаруй хүн ажиллаж байгаагийн 100 орчим нь нутгийн иргэд юм. Монгол Улс жилд 100 мянган тонн жонш экспортлодог бөгөөд баяжуулах үйлдвэр бүрэн хүчин чадлаараа ажиллаж эхэлснээр энэ үзүүлэлтийг 60 хүртэл хувиар нэмэгдүүлэх боломжтой болж байна. Өнөөдөр манай улсын нэг хүнд ноогдох ДНБ-ий хэмжээ 5000 ам.доллар орчим байна. Энэ үзүүлэлтийг өсгөн нэмэгдүүлэхийн тулд эрдэс баялгийн салбарт үйлдвэрлэл, боловсруулалтыг хөгжүүлж, Чулуут цагаан дэлийн баяжуулах үйлдвэрийн нэгэн адил нэмүү өртөг шингээх аж үйлдвэрлэлийг дэмжих нь улс орны эдийн засаг, нийгмийн хөгжилд чухал ач холбогдолтой болохыг Ерөнхийлөгчийн Үйлдвэр, үйлчилгээний бодлогын зөвлөх Ч.Даваабаяр онцоллоо.
Эрдэс баялгийг хаягдал багатайгаар иж бүрэн ашиглах, бүтээгдэхүүний боловсруулалтын түвшинг ахиулах, нэмүү өртөг шингэсэн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэхийг 2019 оноос зорьж, жилд 200 мянган тонн, өдөрт 800 тонн хүдэр боловсруулах хүчин чадалтай үндэсний хөрөнгө оруулалттай баяжуулах үйлдвэрийг гурван жилийн турш барьж ашиглалтад оруулжээ.
Баяжуулах үйлдвэрийн төсөлд баяжмал болон хаягдлыг усгүйжүүлэх техник технологи нэвтрүүлснээр усны хэрэглээг багасгаж, түгээмэл хэрэглэж ирсэн хаягдлын далангийн системийг өөрчилж, байгаль орчинд ээлтэй үйлдвэрлэл явуулахыг зорьж байна.
Үйлдвэрт 1.0 кг хүдрийг баяжуулахад 3.3 литр ус зарцуулах бөгөөд ашигласан усны 86 хувийг дахин ашиглах эргэлтийн усан санг байгуулсан байна. Мөн үйлдвэрээс гарах хуурай хаягдлыг барилгын материалын түүхий эдийн зориулалтаар ашиглах бүрэн боломжтой юм.
