АНУ-ын олон улсын хөгжлийн агентлаг(USAID)-ийн санхүүжилтээр Хүнс, хөдөө аж ахуй хөнгөн үйлдвэрийн яам(ХХААХҮЯ) болон НҮБ-ын Хүнс, хөдөө аж ахуйн байгууллага (НҮБ-ын ХХААБ) хамтран хэрэгжүүлэх “Хүнсний ногооны үйлдвэрлэл, зах зээлийн гарцыг нэмэгдүүлж, эдийн засгийг дэмжих” төслийн нээлтийн арга хэмжээ өнөөдөр /2023.08.31/ зохион байгуулагдлаа.

Энэхүү төслийг нээж ХХААХҮ-ийн сайд Х.Болорчулуун, АНУ-ын Элчин сайдын яамны Дэд тэргүүн Мэйтью Фэрэнс, НҮБ-ын Хүнс, хөдөө аж ахуйн байгууллагын Суурин төлөөлөгч Винод Ахужа нар үг хэллээ.

Уулзалтад Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Тамгын газар, Хөдөө аж ахуйн их сургууль, Ургамал, газар тариалангийн хүрээлэн, Монголын хөдөөг шинэчлэхийн төлөө фермерүүдийн холбоо, Монголын Хүлэмжийн аж ахуй эрхлэгчдийн холбоо, Фермер эмэгтэйчүүдийн холбоо болон хувийн хэвшлийн төлөөлөгчид оролцлоо.

Монгол улс хүнсний ногооны хэрэгцээнийхээ тал хувийг дотоодын үйлдвэрлэлээр хангаж байна. Эдийн засгийн зохистой, тогтвортой хөдөлмөр эрхлэлтийг бий болгоход дотоодын хүнсний ногооны үйлдвэрлэлийн эрчимтэй хөгжил чухал үүрэг гүйцэтгэнэ.

Төсөл нь Дархан, Сэлэнгэ, Ховд болон Төв аймгуудад суурь судалгаа явуулж байгаа бөгөөд судалгааны үр дүнд сонгогдсон аймагт 2023 оноос 2026 он буюу 3 жилийн хугацаатай хэрэгжих юм. Төслийн зорилго нь Монгол улсын хэмжээнд төмснөөс бусад төрлийн хүнсний ногооны үйлдвэрлэл, хэрэглээг нэмэгдүүлэх, хүн амыг жилийн туршид шинэ ургацын ногоогоор хангахын зэрэгцээ хүнсний аюулгүй байдлыг сайжруулж, ажилгүйдлийг бууруулан, өрхийн орлогыг тогтвортой нэмэгдүүлэхэд оршино.

Төслийн суурь судалгааны тусламжтайгаар Монгол орны цаг уур, агро-экологи, зах зээлийн нөхцөл байдалд хамгийн тохиромжтой өвлийн болон ургалтын хугацаа урт хүлэмжийн загвар, улирлын онцлогт тохируулан хүлэмжид тариалахад хамгийн ашигтай таримлууд, хүлэмжийн тариалалтын ашгийг нэмэгдүүлэх арга замууд зэргийг тодорхойлж үйл ажиллагаандаа тусгах юм.

Төсөл хэрэгжсэнээр дараах гол үр дүнгүүдийг бий болгохоор зорьж байна.

• Хүнсний ногооны үйлдвэрлэл болон импортын хүнсний ногоог дотоодод үйлдвэрлэж, боловсруулсан хүнсний ногоогоор орлуулах ажилд тогтвортой хувь нэмэр оруулах;
• Үйлдвэрлэлийн болон хураалтын дараах зохистой дадлыг нэвтрүүлснээр, хүнсний ногооны чанарыг сайжруулах, өртгийн сүлжээний менежментийг бэхжүүлснээр үйлдвэрлэгчид, ногоочдын зах зээлийн гарцыг тэлэх;
• Хүн амын хүнсний ногооны жилийн хэрэгцээг дотоодын үйлдвэрлэлээр бүрэн хангах зорилгоор хүнсний ногоо боловсруулах, хадгалах болон хураалтын дараах бусад үйл ажиллагаанд шинэ технологи нэвтрүүлэх;
• Хүнсний ногооны хэрэглээний ач тусын талаарх хэрэглэгчдийн ойлголт, мэдлэгийг сайжруулах